The Sick and Dysfunctional Body in Ukrainian Prose of the 1990s. On the Example of Oksana Zabuzhko’s Novel "Field Studies on Ukrainian Sex" and Yuriy Izdryk’s novel 'Wozzeck'

2024, 11, No. 11

University of Warsaw, Faculty of Ukrainian Studies

University of Warsaw, Faculty of Linguistics Applied, Department of Ukrainian Studies


Publication date

12.06.2024

Publishing model

open access

License type


Field

Humanities

Discipline

literary studies

Language of publication

Polish

Downloads

PDF 247 KB

Article

Number of views:42

Number of downloads:20

Crossref citations:0

Altmetric score:0


Abstract

The subject of the article are images of diseases and psychophysical dysfunctions treated as a metaphor of the condition of post-Soviet societies, on the example of the Ukrainian prose of the middle generation of writers (born in the early 1960s, debuting at the turn of the 1980s and 1990s). In the text I will analyze two novels: Field Studies on Ukrainian Sex by Oksana Zabuzhko, published in 1996, and the novel Wozzeck by Yuriy Izdryk from 1997. Both books have been translated into Polish and gained some popularity among Polish readers; they are also important examples of Ukrainian postmodernism.

Keywords:

Bibliography

Aheieva Vira, Zhinochyi prostir. Feministychnyi dyskurs ukrainskoho modernizmu, Kyiv 2008, s. 21.

Andreichyk Marko, Intelektual yak heroi ukrainskoi prozy 90-kh rokiv XX st., Lviv 2014.

Betko Iryna, Yak tilo slovom stado: mifolohiia tilesnosti v ukrainskii postmodernii prozi [w:] Wielkie tematy w literaturach słowiańskich, „Slavica Wratislaviensia” CLIII, Wrocław 2011, s. 643–653.

Boruszkowska Iwona, Defekty. Literackie aut/pato/grafie – szkice, Kraków 2016.

Boruszkowska Iwona, Płynna Cielesność. Ciało męskiego podmiotu w prozie Jurija Izdryka [w:] Wielkie tematy w literaturach słowiańskich, „Slavica Wratislaviensia” CLIII, Wrocław 2011, s. 654–662.

Boruszowska Iwona, Mapowanie apokalipsy – pustka i ślad czarnobylskiej zony w narracjach poczarnobylskich [w:] Po Czarnobylu. Miejsce katastrofy w dyskursie współczesnej humanistyki, red. Iwona Boruszkowska, Katarzyna Glinianowicz, Aleksandra Grzemska, Paweł Krupa, Kraków 2017, s. 80–90.

Corpus delicti, rozkoszne ciało. Szkice nie tylko z socjologii ciała, red. Ewa Banaszak, Paweł Czajkowski, Warszawa 2010.

Czerniak Stanisław, Odwołania do ludzkiej cielesności w antropologii filozoficznej XX wieku. Próba syntetycznego komentarza, [w:] Ucieleśnienia. Ciało w zwierciadle współczesnej humanistyki, red. Anna Wieczorkiewicz, Joanna Bator, Warszawa 2007, s. 19–35.

Deleuze Gilles, Guattari Félix, Tysiąc plateau, Warszawa 2015.

Gurczyńska-Sady Katarzyna, Człowiek jako słowo i ciało. W poszukiwaniu nowej koncepcji podmiotu, Kraków 2013.

Herman Yelyzaveta, Tilo yak khudozhnii obiekt v dyskursi kuratorskykh vystavok suchasnoho mystetstva Ukrainy [v:] „Teoriia mystetstva”, 4/2015, s. 29–33.

Hundorowa Tamara, Ciało, choroba i kicz: melancholijne sublimacje we współczesnej ukraińskiej prozie młodzieżowej [w:] Wielkie tematy w literaturach słowiańskich. Ciało, „Slavica Wratislaviensia” CLIII, red. A. Matusiak, Wrocław 2011, s. 55–71.

Hundorova Tamara, Post-Chornobyl: transgresii katastrofizmu i suchasna ukrainska kultura [v:] Ukrainski transgresii XX–XXI st. Zvilnyty maibutnie vid mynuloho? Zvilnyty mynule vid maibutnoho?, red. Agneshka Matusiak, Vrotslav-Lviv 2012, s. 190–211.

Hundorova Tamara, Tranzytna kultura, Kyiv 2013.

Hundorova Tamara, Pisliachornobylska biblioteka. Ukrainskyi literaturnyi postmodernizm, Kyiv 2013.

Hundorowa Tamara, Czarnobyl, nuklearna apokalipsa i postmodernizm [w:] „Teksty Drugie” 6 (150)/2014, s., 249-263.

Izdryk Jurij, Wozzeck, tłum. Ola Hnatiuk, Lidia Stefanowska, Warszawa 1998.

Kałuża Maciej, Choroba jako metafora w kontekście wykluczenia. Wariacje na temat metaforyzacji choroby w eseistyce Susan Sontag i Dżumie Alberta Camusa [w:] Wykluczenia, red. Joanna Hańderek, Natalia Kućma, Kraków 2017, s. 231–243.

Kharchuk Roksana, Suchasna ukrainska proza. Postmodernyi period, Kyiv 2008.

Kosarieva Halyna, Votstsek Yu. Izdryka yak literaturnyi i virtualnyi tekst kriz pryzmu postmodernistskoi tilesnosti [v:] „Naukovi pratsi. Filolohiia. Literaturoznavstvo”, Mykolaiv, 247/2015, s.120–125.

Libera Zbigniew, Antropologia ciała, [w:] Doświadczane, opisywane, symboliczne. Ciało w dyskursach kulturowych, red. Katarzyna Łęcka-Bąk, Magdalena Sztandra, Opole 2008, s.11–25.

Mackiewicz Wojciech, Koncepcja maszynizmu Gillesa Deleuze’a, [w:] „Rozprawy Naukowe” Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, 48/2015, s 76–86.

Matusiak Agnieszka, Technologia polityczna (chorego) ciała, czyli zaproszenie na egzekucję człowieka zbuntowanego w Sanatoryjnej zonie Mykoły Chwylowego [w:] „Slavia Orientalis” 58 (4)/2009, 417–438.

Merleau-Ponty Marcel, Fenomenologia percepcji, tłum. Małgorzata Kowalska, Jacek Migasiński, Warszawa 2001.

Mościuszko Mateusz, Jurij Izdryk i fenomen stanisławowski – postmoderniści czy „spostmodernizowana” awangarda? [w:] „Slavia Orientalis” LXV, 4/2016, s. 721–731.

Nowacki Albert, Oswoić nową rzeczywistość. Kierunki poszukiwań współczesnej literatury ukraińskiej [w:] Ukrainski transgresii XX–XXI st. Zvilnyty maibutnie vid mynuloho? Zvilnyty mynule vid maibutnoho? Kultura – Istoriia – Polityka, red. Agnieszka Matusiak, Wrocław 2012, с. 228–239.

Okara Andrii M., Zapysky kyivskoi doktora Fausta, [v:] „Ukrainskyi Vybir”, 1997, No. 5–6 (19–20), s. 11–13.

Olechowska Paulina, Kobieta-emocje, refleksje, świadomość. Narracja procesu. Specyfika dyskursu feministycznego we współczesnej literaturze ukraińskiej, [w:] Kobieta we współczesnej kulturze ukraińskiej, red. Katarzyna Jakubowska-Krawczyk, Warszawa 2013, s. 72–84.

Ukraiński palimpsest. Oksana Zabużko w rozmowie z Izą Chruślińską, Wrocław 2013.

Zabużko Oksana, Badania terenowe nad ukraińskim seksem, tłum. Katarzyna Kotyńska, Warszawa 2003.

Zambrzycka Marta, Narracje maladyczne w ukraińskiej literaturze popularnej. Wybrane przykłady, Warszawa 2022.