Чари і пекло Мароко. Українсько-мароканський діалог поколінь у польській рецепції

Magic and hell of Morocco (Ukrainian-Moroccan dialogue of generations in the Polish interpretation)

проф. др габ. Valentyna Sobol
Варшавський університет (Польща)
ORCID: 0000-0003-0484-6874

Том 6/2019

Вид публікації: наукова стаття

DOI: 10.32612/uw.23535644.2019.pp.99-114

Сторінки: 99-114

Мова публікації: українська

Анотація:

The author of the article, Walentyna Sobol, analyzes documentary and literary books from Morocco and two émigré writers about Morocco. These are “Spells of Morocco” – the Ukrainian forgotten author Sofia Jabłońska (1907–1971) and “Moon in Tears” – contemporary writer Morocco Ouard Saillo, born in Morocco in 1974. Ouardy Saillo’s book, decorated with photos of the Saillo family, was written in German. For the first time is published in Polish translated by Barbara Otwinowska (published in 2005 in Warsaw). In 2018, in Kiev were published 107 photographs of Sofia Jabłońska from her times of work and travel around the world, including Morocco. The goal of the article is to reveal the phenomenon of persistence and bravery of both writers, different, but sometimes very similar intertextuality . The narrative of the documents is examined using a methodological approach, especially in terms of: “intertextuality is a study of the memory of literature” (Tadeusz Sławek). Using modern research in anthropology, including the lexicon of the culture of memory “Modi memorandi”, the author of the article investigates the phenomenon of intertextuality in the narratives of Jabłońska and Saillo. This comparative study of the autobiographical works of Ukrainian and Moroccan writers in Poland not only reveals the conclusions, but also opens wide research perspectives.

Ключові слова: travelogue, autobiography, Morocco, intertextuality, emigration literature, palimpsest

Бібліографія:

  1. Boruszkowska I., Auto/foto/grafie. Sofiji Jabłonskiej praktykowanie nowoczesności, [w:] Wspólnota wyobrażona. Pisarki Europy Środkowej wobec problemów literackich, społecznych i politycznych lat 1914–1945, red. G. Borkowska, I. Boruszkowska, K. Nadana-Sokołowska, IBL, Warszawa 2017, 375–391.
  2. Demska-Budzulak Ł., Od Mawki do Kasandry. Pisarki Ukrainy Centralnej w latach dwudziestych i trzydziestych XX wieku, tłum. I. Boruszkowska, [w:] Wspólnota wyobrażona. Pisarki Europy Środkowej wobec problemów literackich, społecznych i politycznych lat 1914–1945, red. G. Borkowska, I. Boruszkowska, K. Nadana-Sokołowska, IBL, Warszawa 2017.
  3. Gabor W., Ekzotycznyj schidnyj swit, widczutyj sercem Ukrajinky, [w:] Czar Maroka; Z krajiny ruzy ta opiju; Daleki obrii: podorozni narysy, S. Jablinska, red. W. Gabor, LA „Piramida”, Lviv 2015.
  4. Hall E.T., Kontekst i znaczenie, [w:] Antropologia słowa. Zagadnienia i wybór tekstów, opracowali G. Godlewski, A. Mencwel, R. Sulima, wstęp i red. G. Godlewski, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2004, c. 128–134.
  5. Hnatiuk O., Wstęp. Kobieca twarz ukraińskiego modernizmu, [w:] Modernistki. Antologia ukraińskiej prozy kobiecej okresu międzywojennego, red. G. Borkowska, I. Boruszkowska, K. Kotynska, IBL, Warszawa 2017.
  6. Jablonska S., Czar Maroka, Naukowoho Towarystwo im. Szewczenka, Lviv 1932.
  7. Jablonska S., Knyha pro batka, peredmowa Jurij Klynowyj, „Slowo”, Objednannia ukrajinskych pysmennykiw u Kanadi, Edmonton–Paryz 1977.
  8. Jablonska S., Lysty z Paryza. Lysty z Kytaju. Podorozni narysy. Nowely, opowidannia, interwju, uporiadkuwannia, peredmowa, literaturna redakcija i prymitky W. Gabor, LA „Piramida”, Lviv 2018.
  9. Jakubowska-Krawczyk K., Identity questions in contemporary Ukrainian literature – Hibrydna topografiia: Mistsia i ne-mistsia v sychasniy ukrayinskiy literaturi, „Studia Ukrainica Varsoviensia”, nr 7, 2019, c. 201–206.
  10. Nora P., Teperisznie, nacija, pamjat, pereklad z francuzkoji A. Repy, Klio, Kyiv 2014.
  11. Olsen B., Jak rzeczy pamiętają, [w:] Antropologia pamięci. Zagadnienia i wybór tekstów, opracowali R. Chymkowski, P. Dobrosielski, P. Majewski, M. Napiórkowski, P. Rodak, R. Sulima, wstęp i red. P. Majewski, M. Napiórkowski, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2018, c. 85–96.
  12. Poliszczuk J., Mandriwna muza Sofii Jablonskoji, [w:] Pejsazi ludyny, Wydawnyctwo „Akta”, Kharkiv 2008, c. 289–309.
  13. Saillo O., Księżyc we łzach. Moje dzieciństwo skończyło się, gdy miałam pięć lat, tłum. B. Ostrowska, Świat Książki, Warszawa 2008.
  14. Saryus-Wolska M., Traba R. (red.) Modi memorandi. Leksykon kultury pamięci, współpraca J. Kalicka, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2014.
  15. Teura Sofia Jablonska, peredmowa O. Zabuzko, Wydawnyctwo „Rodowid”, Kyiv 2018.

PDF